ذكر ملوك كرت « 1 » اول كسى كه از ملوك كرت به منصب حكومت مشرف شد ، ملك شمس الدين محمد بن ابى بكر كرت بود و او دخترزادهء ملك ركن الدين است و ملك ركن الدين از فرزندان عز الدين عمر مرغنى است و خدمتش از بنى اعمام سلطان غياث الدين بود و وزير و نايب او در ساير مهام . و عز الدين عمر به اخلاق زكيه و اوصاف رضيه از جميع حكام آن ايام امتياز تمام داشت و به غايت فاضل و خير و باذل بود و در زمان دولت خويش مساجد و مدارس و خوانق و رباطات عمارت نمود . و ملك شمس الدين محمد در ظل حمايت و رعايت ملك ركن الدين به‌سر مىبرد . و در شهور سنهء ثلث و اربعين و ست مائه كه ملك ركن الدين پهلو بر بستر ناتوانى نهاد او را وليعهد خويش گردانيد و بعد از وقايع و حالات كه ملك شمس الدين را روى نمود به منصب بلند سلطنت رسيد . با وجود لطافت طبع به خوردن ورق الخيال « 2 » رغبت مىنمود و در توصيف آن ، اشعار نظم مىفرمود و اين رباعى از آن جمله است : هرگه كه من از سبز طربناك شوم * شايستهء سبز خنگ افلاك شوم با سبز خطان سبز خورم در سبزه * زان پيش كه همچو سبزه در خاك شوم « 3 » در بعضى از نسخ به نظر درآمده كه در وقتىكه ملك شمس الدين محمد از اباقا خان توهم نموده در يكى از قلاع خراسان متحصن گشت خواجه شمس الدين محمد صاحب ديوان رقعه‌اى نوشته ملك را به ملازمت پادشاه زمان ترغيب كرد و او را از وخامت عاقبت مخالفت ترسانيده شرط نصيحت به‌جاى آورد . و ملك شمس الدين محمد در جواب آن

--> ( 1 ) . در مج : « كرد » . ( 2 ) . ورق الخيال - برگ شاهدانهء هندى را گويند كه از جوشاندهء آن مشروبى سكرآور و نشأه‌دهنده به دست مىآيد كه آن را برخى از دراويش به كار مىبرند و گاهى از كوبيدهء برگهاى آن به‌صورت تدخين نيز استفاده مىشود . در حقيقت كوبيدهء برگهايش نوعى بنگ است ( فرهنگ فارسى معين ) . ( 3 ) . صاحب حبيب السير اين رباعى را از ملك فخر الدين بن ملك شمس الدين كهين دانسته ( ص 371 ، ج 3 ، چاپ تهران ) .